Aktywne systemy bezpieczeństwa w samochodach

 17-10-2019

Podczas wyboru nowego auta z pewnością zwracasz uwagę na jego wyposażenie. Tajemnicze dla wielu kierowców skróty oznaczają często systemy, od których zależy twoje bezpieczeństwo na drodze. Dobrze więc poznać najważniejsze z nich.

ABS – przeciwblokujący układ hamulcowy

Tego skrótu nikomu nie trzeba wyjaśniać. Pierwszy raz pojawił się w modelu Jensen FF w 1969, a czterdzieści lat później nie było go tylko w co czwartym samochodzie. ABS, czyli Anti-Lock Braking System zapobiega blokowaniu kół podczas hamowania, dzięki czemu nawet przy silnym naciśnięciu hamulca samochód nie wpadnie w poślizg. Gdy co najmniej jedno koło samochodu przestaje się obracać, różnice siły hamowania na poszczególnych kołach powodują utratę sterowności. By temu zapobiec, wprowadzono system zapobiegający blokowaniu kół podczas hamowania. System działa, symulując hamowanie pulsacyjne. Robi to jednak znacznie dokładniej niż człowiek i z większą częstotliwością. W praktyce pozwala na utrzymanie współczynnika poślizgu koła na poziomie 10-30%. W takich warunkach sterowność pojazdu zachowana jest na o wiele wyższym poziomie. Koła wciąż mogą przenosić stosunkowo wysokie siły poprzeczne odpowiedzialne za sterowność. Jednocześnie współczynnik przyczepności pozostaje na wysokim poziomie, co pozwala na skrócenie drogi hamowania. Przejrzyj ofertę opon Michelin, aby znaleźć wysokiej jakości opony odpowiednie do Twojego pojazdu.

System kontroluje obroty kół podczas hamowania za pomocą czujników ABS (czujnik Halla). Cykle redukcji siły hamowania są bardzo szybkie. W efekcie podczas awaryjnego hamowania możesz wyczuć charakterystyczne drganie pod pedałem. W osobnym artykule znajdziesz szczegółowe informacje opisujące czujnik Halla.

EBD – system elektronicznego rozdziału siły hamowania

Elementem układu hamowania jest też EBD. Pod tym skrótem ukrywa się system Electronic Brakeforce Distribution, czyli elektroniczny rozdział sił hamowania. Wraz z ABS-em standardowo znajduje się na pokładzie większości produkowanych dziś samochodów. Wspomaga przeciwblokujący układ hamulcowy i zapewnia bezpieczne hamowanie nawet na zakręcie lub w nagłych sytuacjach. Działanie EBD polega na regulacji siły hamowania przednich i tylnych oraz prawych i lewych kół. To wyraźnie skraca drogę hamowania i pozwala utrzymać stabilność pojazdu w awaryjnych sytuacjach.

ASR – system kontroli trakcji pojazdu

ASR to skrót od acceleration slip regulation. Zapobiega buksowaniu kół przy przyspieszaniu. To chroni samochód przed wpadnięciem w poślizg. Gdy system wykryje, że jedno z kół wpadło w poślizg, wtedy ogranicza jego prędkość. Do tego celu wykorzystuje hamulce, odłącza lub opóźnia zapłon czy przymyka przepustnicę. W zależności od producenta pojazdu, system ma zróżnicowane nazwy jak TSC, TRC, DSC lub TC.

ESP – elektroniczny system stabilizacji toru jazdy

ESP pomaga w bezpiecznym pokonywaniu zakrętów. Analizuje pracę ABS oraz ASR i stabilizuje tor jazdy na zakrętach przez kontrole pracy kół. Gdy czujnik wykryje, że samochód wpada w poślizg, blokuje tylną (w przypadku podsterowności) lub przednią (jeśli auto stanie się nadsterowne) oś. Niektórzy producenci wyposażają swoje samochody również we wspomagający go system DSR, który w razie poślizgu pomoże Ci z niego wyjść poprzez delikatne manewrowanie kierownicą

AEB - automatyczny system awaryjnego hamowania

System AEB, czyli Autonomous Emergency Braking ma zapobiegać najechaniu pojazdu na poprzedzające go auto. Układ aktywuje się niezależnie od kierowcy. System najczęściej wykorzystuje radary do wykrywania różnego rodzaju przeszkód na drodze. Może to być zarówno pieszy jak również inny samochód. Jeśli dostrzeże jedną z nich, ostrzega kierowcę i pozostałe osoby znajdujące się na drodze, uruchamiając światła ostrzegawcze lub klakson. W razie konieczności AEB rozpoczyna awaryjne hamowanie.

BAS – system wspomagania hamowania awaryjnego

BAS, czyli Brake Assistance System wykrywa on sytuacje, w których konieczne jest nagłe hamowanie. Układ, korzystając z mechanizmów ABS, zwiększa do największego dostępnego poziomu ciśnienie w układzie hamulcowym. Czasem także uruchamia światła awaryjne. E ten sposób podnosi efektywność hamowania awaryjnego do maksimum.

LDW – asystent pasa ruchu

Jeszcze groźniejsze od pojawiających się niespodziewanie przeszkód może być zjechanie z właściwego pasa ruchu, spowodowane na przykład zmęczeniem. Zapobiega mu system LDW, czyli Lane Departure Warning. Jego kluczowym elementem jest kamera, która przekazuje obraz do komputera pokładowego. Kiedy ten dostrzeże zmianę pasa ruchu bez włączenia kierunkowskazu, powiadomi kierowcę o tym fakcie sygnałem dźwiękowym lub wibracją fotela czy kierownicy.

BLIS – system monitorujący martwe pole widzenia

Volvo to firma, która zasłynęła niegdyś wprowadzeniem biodrowo-ramiennych pasów bezpieczeństwa. Szwedzki producent nieustannie opracowuje rozwiązania, dzięki którym podróż samochodem staje się mniej ryzykowna. Jednym z nich jest BLIS, czyli system informujący kierowcę, co dzieje się w martwym polu. Dzięki kamerom umieszczonym w obudowie bocznych lusterek wykrywa obiekty znajdujące się w martwym polu i ostrzega kierowcę przed potencjalną kolizją.

ACC – aktywny tempomat

Aktywny tempomat jest bardziej zaawansowaną wersją zwykłego tempomatu. Jego głównym zadaniem jest samodzielne zmniejszenie prędkości pojazdu w momencie napotkania przeszkody na drodze. ACC skanuje otoczenie w trybie ciągłym i mierzy dystans oddzielający auto od poprzedzającego pojazdu. Na tej podstawie sterownik dostosowuje prędkość samochodu, aby zachować bezpieczny odstęp. Kierowca może samodzielnie ustawić odległość, jaką chce zachować do jadącego przed nim auta.

Obowiązkowe aktywne systemy bezpieczeństwa w samochodzie

Nowoczesne systemy bezpieczeństwa to już nie tylko wyposażenie opcjonalne, ale także wymóg regulowany przepisami prawa. Zgodnie z decyzją Unii Europejskiej od 2024 roku wszystkie nowe samochody sprzedawane na terenie państw członkowskich mają być wyposażone w następujące układy:

  • automatyczny ogranicznik prędkości,
  • system monitorujący skupienie kierowcy,
  • system wykrywający rozproszenie uwagi,
  • asystent pasa ruchu,
  • system wykrywający obiekty podczas cofania,
  • układ hamowania automatycznego wykrywający ryzyko zderzenia.

Te rozwiązania są już powszechnie dostępne w nowoczesnych autach i wyższych wersjach wyposażenia. Według prognoz unijnych analityków wprowadzane zmiany mają zredukować liczbę ofiar śmiertelnych na drogach nawet o 25 tysięcy do 2038 roku.

Aktywne systemy bezpieczeństwa to elementy wykorzystywane w kolejnych poziomach autonomicznej jazdy. Najczęściej są to układy wspierające kierowanie, przyspieszanie oraz hamowanie, a także utrzymanie prawidłowego pasa ruchu. Na rynku pojawiają się już systemy zautomatyzowanej jazdy, które wyręczają kierowcę na przykład podczas jazdy w korku. Zapewne tylko kwestią czasu pozostaje pojawienie się na drogach zautomatyzowanych taksówek bez kierowcy.